Endi Barnam postao novi britanski premijer, kao sedmi šef vlade u poslednjih deset godina

Novi lider laburističke partije Endi Barnam je novi britanski premijer.

Barnam je u petak postao lider vladajuće britanske, centristički orijentisane Laburističke partije, nakon što je Starmer podneo ostavku - čime je postao najkraće služeći laburistički premijer u istoriji - usled pritiska unutar stranke i pada podrške u anketama.

Barnam je bivši gradonačelnik Mančestera. Harizmatični Barnam smatra se velikom nadom umerenog levog krila Laburističke partije i ima višedecenijsko iskustvo u nacionalnoj i regionalnoj politici. Prvi put je izabran u Donji dom parlamenta 2001. godine.

U vladi premijera Tonija Blera bio je državni sekretar u Ministarstvu unutrašnjih poslova, a potom ga je Gordon Braun najpre imenovao za državnog sekretara u Ministarstvu finansija, a kasnije i za ministra kulture i ministra zdravlja.

Kritičar Bregzita za sebe kaže da je zagovornik socijalizma naklonjenog privredi

Barnam se već 2010. i 2015. godine kandidovao za predsednika Laburističke partije. Godine 2017. napustio je Vestminster kako bi postao gradonačelnik šireg područja Mančestera, koje ima oko 2,8 miliona stanovnika.

Od tada je još dva puta potvrđen na toj funkciji – poslednji put sa gotovo dve trećine osvojenih glasova.

Među najvećim Barnamovim uspesima u Mančesteru ubraja se razvoj javnog prevoza po pristupačnim cenama. Izgradnja stanova i javno zdravstvo takođe spadaju među njegove glavne političke prioritete.

Kritičar Bregzita za sebe kaže da je zagovornik "socijalizma naklonjenog privredi“.

Tokom pandemije koronavirusa Barnam je imao zapažen sukob sa tadašnjim premijerom Borisom DŽonsonom. Zahtevao je veću finansijsku podršku za preduzeća i zaposlene u regionima pogođenim merama zatvaranja, zbog čega je dobio nadimak „Kralj severa“.

Svog partijskog kolegu Starmera Barnam pre svega kritikuje zbog smanjenja socijalnih davanja. Međutim, koje bi konkretne političke prioritete postavio umesto njega, za sada uglavnom ostaje nepoznato.

Radničko dete sa severa

Barnam je duboko ukorenjen u nekadašnjem rudarskom i industrijskom području severne Engleske. Rođen je 1970. godine u Ejntriju, kod Liverpula, a odrastao je u Kalčetu. Otac mu je bio tehničar za telekomunikacije, a majka medicinska sestra u lekarskoj ordinaciji. Sa 14 godina, pod uticajem štrajka rudara 1984/85. godine, pristupio je Laburističkoj partiji.

Tokom studija engleske književnosti u Kembridžu povremeno se osećao kao uljez.

Devedesetih godina bio je deo muzičkog i omladinskog pokreta „Medčester“. Do danas je navijač fudbalskog kluba Everton. Njegova supruga je iz Holandije, a par ima troje dece. Na desnoj nadlaktici nosi tetovažu radničke pčele, simbola marljivosti i solidarnosti.

Posle terorističkog napada 2017. godine, pčela je postala simbol zajedništva i žilavosti stanovnika.

Barnam je trenutno jedan od najpopularnijih, ako ne i najpopularniji političar u Britaniji a mnogi ga vide kao poslednju nadu da se suprotstavi jačanju desnog populizma Reformske stranke Ujedinjenog Kraljevstva.

Međutim, od Bregzita funkcija premijera podseća na "vrelu stolicu“: Barnam bi bio već sedmi šef vlade od referenduma o članstvu u Evropskoj uniji pre deset godina.

(N1)